fa تجربه ذهنی یادآوری خاطره در مواجهه با فضاهای نوستالژیک شهری؛ مطالعه موردی: بافت تاریخی شهر یزد عمومى General پژوهشي Research <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:10.0pt">فضاهای تاریخی شهری، فراتر از ارزش‌های کالبدی و زیبایی‌شناختی، واجد کیفیت‌هایی هستند که تجربه‌ی ذهنی کاربران را فعال کرده و خاطرات زیسته‌ی آن‌ها را تداعی می‌کنند. این تحقیق با هدف بررسی نحوه‌ی یادآوری خاطره در مواجهه با فضاهای نوستالژیک شهری انجام شده است و بافت تاریخی شهر یزد را به‌عنوان مطالعه‌ی موردی برگزیده است. روش تحقیق به‌صورت توصیفی‌تحلیلی و مبتنی بر رویکرد کیفی بوده و داده‌ها از طریق تحلیل محتوای متون نظری، مشاهده‌ی میدانی و نمونه‌کاوی گردآوری شده‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که عناصر کالبدی بومی، ساختار فضایی سنتی و حضور نشانه‌های فرهنگی در بافت تاریخی یزد، بستر مناسبی برای تداعی خاطرات فردی و جمعی فراهم می‌آورد و از این طریق، تجربه‌ی ذهنی غنی‌تری از فضا شکل می‌گیرد. در نتیجه، بازآفرینی فضاهای شهری باید با رویکردی حافظه‌محور و انسان‌محور صورت گیرد تا پایداری هویتی و روانی شهر تقویت شود.</span> Historical urban spaces, beyond their physical and aesthetic value, possess intrinsic qualities that activate users&#39; subjective experiences and evoke their lived memories. This research aims to examine the process of memory recall when encountering nostalgic urban spaces, focusing on the historical context of the city of Yazd as a case study. The research methodology is descriptive-analytical, grounded in a qualitative approach, with data gathered through content analysis of theoretical literature, field observations, and case analysis. The findings reveal that vernacular physical elements, traditional spatial configurations, and the presence of cultural signs in Yazd&#39;s historical fabric provide a fertile ground for evoking individual and collective memories, thereby fostering a richer subjective spatial experience. Consequently, urban regeneration strategies should adopt a memory-centric and human-centered approach to strengthen the identity-related and psychological sustainability of the city. فضای نوستالژیک, خاطره, تجربه ذهنی, بافت تاریخی, حس مکان, یزد Nostalgic Space, Memory, Subjective Experience, Historical Fabric, Sense of Place, Yazd 53 60 http://yektaweb2.ir/browse.php?a_code=A-10-2-392&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Erfan Antikchi محمد عرفان آنتیکچی Erfan.antikchi99@gmail.com 1003194753284600429 1003194753284600429 Yes M.Arch., Department of Architecture, Faculty of Civil Engineering, Architecture and Art, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran